Senaryo YazılıOrtaokul · 2026-2027 1. Dönem 1. Yazılı
5. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Dönem 1. Yazılı Senaryoları (2026-2027)
Bu sayfada 5. Sınıf Sosyal Bilgiler dersinin 2026-2027 1. dönem 1. yazılısı için MEB'in yayımladığı senaryoları, her senaryoda hangi ünite ve öğrenme çıktısılardan kaç soru beklendiğini ve açık uçlu cevaplarda puanın nerede kaybedildiğini bulabilirsiniz. Konuların öğrenme çıktısı listesi için 5. Sınıf Sosyal Bilgiler konu sayfasına bakabilirsiniz.
Senaryolar ve konu-soru dağılımı
Her senaryo aynı konuları farklı ağırlıklarla sorar. Okulunuzun hangi senaryoyu uygulayacağını öğretmeninizden öğrenebilirsiniz.
Senaryo 1 · 6 soru
Senaryo 1 altı sorudan oluşur. Kültürel özelliklere saygı ve yardımlaşma-dayanışma ikişer soruyla öne çıkar; gruplar ve roller ile yaşanılan ilin göreceli konumu birer soruyla gelir. Hem Birlikte Yaşamak hem de Evimiz Dünya temalarına yer verdiği için harita okuma becerisini de ihmal etmemek gerekir. Çalışma sırası önerisi: Önce birden fazla soru ayrılan başlıkları sağlamlaştırın: kültürel özelliklere saygı (2 soru), yardımlaşma ve dayanışma (2 soru). Ardından birer soruluk konuları (gruplar ve roller, yaşanılan ilin göreceli konumu) kısa tekrarlarla tamamlayın.
| Ünite / tema | Soru |
|---|---|
| Birlikte Yaşamak | 5 |
| Evimiz Dünya | 1 |
Senaryo 2 · 7 soru
Senaryo 2 yedi sorudan oluşur ve tamamen Birlikte Yaşamak temasına odaklanır. Yardımlaşma ve dayanışma üç soruyla en ağır başlıktır; gruplar ve roller ile kültürel özelliklere saygı ikişer soruyla gelir. Göreceli konum sorusu yoktur. Bu senaryoda öneri geliştirme ve bu önerinin toplumsal birliğe etkisini açıklama becerisi belirleyicidir. Çalışma sırası önerisi: Bu senaryodaki tüm başlıklar birden fazla soruyla yer alır: gruplar ve roller (2 soru), kültürel özelliklere saygı (2 soru), yardımlaşma ve dayanışma (3 soru). Hepsine benzer ağırlıkta zaman ayırın.
| Öğrenme çıktısı (Birlikte Yaşamak) | Soru |
|---|---|
SB.5.1.1 Dâhil olduğu gruplar ve bu gruplardaki rolleri arasındaki ilişkileri çözümleyebilme | 2 |
SB.5.1.2 Kültürel özelliklere saygı duymanın birlikte yaşamaya etkisini yorumlayabilme | 2 |
SB.5.1.3 Toplumsal birliği sürdürmeye yönelik yardımlaşma ve dayanışma faaliyetlerine katkı sağlayabilme | 3 |
Senaryo 3 · 7 soru
Senaryo 3 yedi sorudan oluşur ve dört öğrenme çıktısının tamamına yer verir. Gruplar ve roller, kültürel özelliklere saygı ve yardımlaşma-dayanışma ikişer soruyla, yaşanılan ilin göreceli konumu bir soruyla yer alır. Dengeli bir dağılım olduğu için her başlıktan kısa ama sağlam bir tekrar en iyi stratejidir. Çalışma sırası önerisi: Önce birden fazla soru ayrılan başlıkları sağlamlaştırın: gruplar ve roller (2 soru), kültürel özelliklere saygı (2 soru), yardımlaşma ve dayanışma (2 soru). Ardından birer soruluk konuları (yaşanılan ilin göreceli konumu) kısa tekrarlarla tamamlayın.
| Ünite / tema | Soru |
|---|---|
| Birlikte Yaşamak | 6 |
| Evimiz Dünya | 1 |
Senaryo 4 · 6 soru
Senaryo 4 altı sorudan oluşur ve Senaryo 2'ye benzer biçimde yalnızca Birlikte Yaşamak temasını kapsar. Yardımlaşma ve dayanışma üç, kültürel özelliklere saygı iki, gruplar ve roller bir soruyla yer alır. Göreceli konum sorusu yoktur. Yardımlaşma başlığı toplam soruların yarısını oluşturduğu için bu konudaki örnek ve öneriler çok iyi hazırlanmalıdır. Çalışma sırası önerisi: Önce birden fazla soru ayrılan başlıkları sağlamlaştırın: kültürel özelliklere saygı (2 soru), yardımlaşma ve dayanışma (3 soru). Ardından birer soruluk konuları (gruplar ve roller) kısa tekrarlarla tamamlayın.
| Öğrenme çıktısı (Birlikte Yaşamak) | Soru |
|---|---|
SB.5.1.1 Dâhil olduğu gruplar ve bu gruplardaki rolleri arasındaki ilişkileri çözümleyebilme | 1 |
SB.5.1.2 Kültürel özelliklere saygı duymanın birlikte yaşamaya etkisini yorumlayabilme | 2 |
SB.5.1.3 Toplumsal birliği sürdürmeye yönelik yardımlaşma ve dayanışma faaliyetlerine katkı sağlayabilme | 3 |
Senaryo 5 · 6 soru
Senaryo 5 altı sorudan oluşur. Gruplar ve roller ile yardımlaşma-dayanışma ikişer soruyla, kültürel özelliklere saygı ve yaşanılan ilin göreceli konumu birer soruyla gelir. Diğer senaryolardan farklı olarak gruplar ve rollere daha fazla ağırlık verir; bir kişinin farklı gruplardaki rollerini ve sorumluluklarını yorumlamaya hazır olun. Çalışma sırası önerisi: Önce birden fazla soru ayrılan başlıkları sağlamlaştırın: gruplar ve roller (2 soru), yardımlaşma ve dayanışma (2 soru). Ardından birer soruluk konuları (kültürel özelliklere saygı, yaşanılan ilin göreceli konumu) kısa tekrarlarla tamamlayın.
| Ünite / tema | Soru |
|---|---|
| Birlikte Yaşamak | 5 |
| Evimiz Dünya | 1 |
Öğretmen nereden puan kırar?
- Örnek vermeden genel cümle kurmak. "Yardımlaşmak iyidir" gibi genel bir ifade puan getirmez. Soruda örnek isteniyorsa kermes, gıda bankası veya okul kulübü gibi somut bir faaliyet yazın.
- Etkiyi açıklamayı unutmak. Öneri sorularında önerinin toplumsal birliğe, birlikte yaşamaya veya gruba etkisini yazmamak cevabın yarısını eksik bırakır.
- Rol ile sorumluluğu karıştırmak. Rol, grupta üstlenilen konumdur (öğrenci, kaptan, abla); sorumluluk ise bu rolün gerektirdiği görevlerdir. İkisini aynı şey gibi yazmak puan kaybettirir.
- Göreceli konumu mutlak konumla karıştırmak. Göreceli konum, bir yerin çevresindeki yerlere göre konumudur (komşu iller, denize yakınlık, yönler). Enlem-boylam gibi ifadeler bu soruda beklenen cevap değildir.
- Yön ifadelerini yanlış kullanmak. Harita sorularında kuzey, güney, doğu ve batıyı karıştırmak, doğru il adlarını yazsanız bile puan kaybına yol açar. Haritadaki yön okunu mutlaka kontrol edin.
- Kültürel farklılıkları yargılayan ifadeler kullanmak. Saygı temalı sorularda bir kültürü küçümseyen ya da genelleme yapan ifadeler, cevabın değerlendirmesini olumsuz etkiler. Farklılıkları zenginlik olarak anlatın.
Örnek açık uçlu soru ve puanlama
Senaryo Yazılı tarafından hazırlanmış özgün bir sorudur · SB.5.1.3.
Mahallenizdeki bir aile, evlerinde çıkan yangın nedeniyle eşyalarının büyük bölümünü kaybetmiştir. Sınıf başkanı Mert, arkadaşlarına "Biz de bu aileye destek olabiliriz." diyor. a) Sınıfça yapabileceğiniz iki yardımlaşma veya dayanışma faaliyeti öneriniz. b) Önerdiğiniz faaliyetlerden birinin nasıl uygulanacağını kısaca açıklayınız. c) Bu tür faaliyetlerin toplumsal birliğe etkisini bir örnekle yazınız.
(10 puan)
Analitik puanlama (rubrik)
| Basamak | Puan |
|---|---|
| Uygulanabilir iki faaliyet önerme | 3 |
| Bir faaliyetin uygulama adımlarını açıklama | 3 |
| Toplumsal birliğe etkisini örnekle açıklama | 4 |
| Toplam | 10 |
Örnek tam puanlık cevap
En sık yapılan hata
5. Sınıf Sosyal Bilgiler denemesini kâğıda çöz, puanını gör
Senaryoya uygun açık uçlu deneme sınavı, el yazısı çözümün yapay zekâ ile rubriğe göre puanlanması ve kazanım karnesi. Açıldığında haber verelim.
Sık sorulan sorular
5. sınıf sosyal bilgiler 1. yazılıda harita sorusu çıkar mı?
Afetler ve komşu devletler konusu 1. yazılıda var mı?
Hangi konu her senaryoda kesin vardır?
Cevaplar ne kadar uzun olmalı?
Kaynaklar ve doğruluk notu
Resmî tabloya göre hazırlandı Son gözden geçirme: 2026-11-03
- ÖDSGM 1. Dönem Konu Soru Dağılım Tabloları (2026-2027)
- ÖDSGM Sosyal Bilgiler Konu Soru Dağılım Tablosu (xlsx)
- Çanakkale ÖDM - 2026-2027 1. Dönem Konu Soru Dağılım Tabloları duyurusu
Açıklamalar, ipuçları ve örnek sorular Senaryo Yazılı tarafından özgün olarak hazırlanmıştır. Konu-soru dağılımları MEB'in kamuya açık tablolarından aktarılmıştır.