Senaryo YazılıLise · 2026-2027 1. Dönem 1. Yazılı
9. Sınıf Coğrafya 1. Dönem 1. Yazılı Senaryoları (2026-2027)
Bu sayfada 9. Sınıf Coğrafya dersinin 2026-2027 1. dönem 1. yazılısı için MEB'in yayımladığı senaryoları, her senaryoda hangi ünite ve öğrenme çıktısılardan kaç soru beklendiğini ve açık uçlu cevaplarda puanın nerede kaybedildiğini bulabilirsiniz. Konuların öğrenme çıktısı listesi için 9. Sınıf Coğrafya konu sayfasına bakabilirsiniz.
Senaryolar ve konu-soru dağılımı
Her senaryo aynı konuları farklı ağırlıklarla sorar. Okulunuzun hangi senaryoyu uygulayacağını öğretmeninizden öğrenebilirsiniz.
Senaryo 1 · 7 soru
Senaryo 1, 7 sorudan oluşur ve kapsamdaki yedi öğrenme çıktısının her birinden birer soru içerir. Coğrafyanın Doğası temasından 3, Mekânsal Bilgi Teknolojileri temasından 3 ve Doğal Sistemler ve Süreçler temasından 1 soru gelir. Hava olaylarının günlük hayata etkisi bu senaryoda da yer alır; geniş ve dengeli bir tekrar gerektirir.
| Ünite / tema | Soru |
|---|---|
| Coğrafyanın Doğası | 3 |
| Mekânsal Bilgi Teknolojileri | 3 |
| Doğal Sistemler ve Süreçler | 1 |
Senaryo 2 · 7 soru
Senaryo 2, 7 sorudan oluşur ve coğrafyanın konusu ve bölümleri ile harita uygulamalarına ağırlık verir: bu iki çıktıdan 2'şer soru gelir. Coğrafya öğrenmenin önemi, coğrafyanın gelişimi ve Türkiye'nin konumundan birer soru beklenir. Mekânsal bilgi teknolojilerinin bileşenleri ve hava olayları bu senaryoda yer almaz.
| Ünite / tema | Soru |
|---|---|
| Coğrafyanın Doğası | 4 |
| Mekânsal Bilgi Teknolojileri | 3 |
Senaryo 3 · 8 soru
Senaryo 3, 8 soruyla en kapsamlı senaryolardandır. Coğrafyanın konusu ve bölümleri ile harita uygulamalarından 2'şer; coğrafya öğrenmenin önemi, coğrafyanın gelişimi, Türkiye'nin konumu ve mekânsal bilgi teknolojilerinin bileşenlerinden birer soru gelir. Hava olayları sorusu yoktur. Süre yönetimi önem kazanır.
| Ünite / tema | Soru |
|---|---|
| Coğrafyanın Doğası | 4 |
| Mekânsal Bilgi Teknolojileri | 4 |
Senaryo 4 · 6 soru
Senaryo 4, 6 sorudan oluşur ve ilk iki temanın altı öğrenme çıktısından birer soru içerir. Coğrafyanın Doğası ve Mekânsal Bilgi Teknolojileri temaları eşit ağırlıktadır; hava olayları sorusu yoktur. Soru sayısı görece az olduğundan her sorunun puan değeri yüksek olabilir.
| Ünite / tema | Soru |
|---|---|
| Coğrafyanın Doğası | 3 |
| Mekânsal Bilgi Teknolojileri | 3 |
Senaryo 5 · 8 soru
Senaryo 5, 8 sorudan oluşur ve kapsamdaki yedi öğrenme çıktısının tamamını yoklar. Coğrafyanın konusu ve bölümlerinden 2; diğer altı öğrenme çıktısının her birinden birer soru gelir. Hava olaylarının günlük hayata etkisi de bu senaryoda yer alır. Hem kapsam hem soru sayısı geniştir.
| Ünite / tema | Soru |
|---|---|
| Coğrafyanın Doğası | 4 |
| Mekânsal Bilgi Teknolojileri | 3 |
| Doğal Sistemler ve Süreçler | 1 |
Senaryo 6 · 6 soru
Senaryo 6, 6 sorudan oluşur ve harita uygulamalarına ağırlık verir: bu çıktıdan 2 soru gelir. Coğrafyanın konusu ve bölümleri, coğrafya öğrenmenin önemi, coğrafyanın gelişimi ve Türkiye'nin konumundan birer soru beklenir. Mekânsal bilgi teknolojilerinin bileşenleri ve hava olayları bu senaryoda yer almaz.
| Ünite / tema | Soru |
|---|---|
| Coğrafyanın Doğası | 3 |
| Mekânsal Bilgi Teknolojileri | 3 |
Öğretmen nereden puan kırar?
- Ölçek hesabında birim dönüşümünü atlamak. Haritadaki santimetreyi gerçek uzunluğa çevirirken cm'den km'ye dönüşümde (1 km = 100 000 cm) hata yapmak en sık puan kaybıdır.
- Büyük ve küçük ölçeği karıştırmak. 1:200 000, 1:500 000'den daha büyük ölçeklidir ve daha fazla ayrıntı gösterir. Paydanın büyüklüğüne bakarak ters sonuca varmak sık görülen bir hatadır.
- Konum özelliğini sonuca bağlamamak. 'Türkiye orta kuşaktadır' demek yetmez; bunun dört mevsimin belirgin yaşanması gibi hangi sonuca yol açtığını yazmak beklenir.
- Coğrafyanın bölümünü gerekçesiz yazmak. Bir konunun beşerî mi fiziki coğrafya mı olduğunu belirtirken incelenen unsurun insan kaynaklı mı doğal mı olduğunu açıklayın.
- Harita yorumunda birim ve yön eksikliği. Uzaklık sonuçlarını birimsiz, yön sorularını belirsiz ('yukarıda') yazmak eksik değerlendirilir; km ve ana/ara yön kullanın.
- Mekânsal düşünmeyi örneklendirmemek. Coğrafya öğrenmenin önemini anlatırken genel cümleler yerine verilen örnek olaydan somut bir bağlantı kurmak daha yüksek puan getirir.
Örnek açık uçlu soru ve puanlama
Senaryo Yazılı tarafından hazırlanmış özgün bir sorudur · COĞ.9.2.1.
Bir öğrenci, iki şehir arasındaki uzaklığı 1:500 000 ölçekli bir haritada cetvelle 6 cm olarak ölçüyor. a) İki şehir arasındaki gerçek kuş uçuşu uzaklığı kaç km'dir? İşlemlerinizi gösteriniz. b) Aynı iki şehir arasındaki uzaklık 1:200 000 ölçekli bir haritada kaç cm olarak gösterilir? c) Şehir içindeki sokakları ayrıntılı incelemek isteyen bir kişiye bu iki haritadan hangisini önerirsiniz? Gerekçesiyle açıklayınız.
(10 puan)
Analitik puanlama (rubrik)
| Basamak | Puan |
|---|---|
| a) Ölçeği kullanarak gerçek uzunluğu cm cinsinden bulma | 2 |
| a) cm'den km'ye doğru dönüşüm | 2 |
| b) Yeni ölçekte harita uzunluğunu doğru hesaplama | 3 |
| c) Büyük ölçekli haritayı seçme ve ayrıntı ile gerekçelendirme | 3 |
| Toplam | 10 |
Örnek tam puanlık cevap
En sık yapılan hata
9. Sınıf Coğrafya denemesini kâğıda çöz, puanını gör
Senaryoya uygun açık uçlu deneme sınavı, el yazısı çözümün yapay zekâ ile rubriğe göre puanlanması ve kazanım karnesi. Açıldığında haber verelim.
Sık sorulan sorular
9. sınıf coğrafya 1. yazılıda iklim konusu var mı?
Hangi konular her senaryoda kesin var?
Kaç soru olacak?
Sınava cetvel götürmek gerekir mi?
Kaynaklar ve doğruluk notu
Resmî tabloya göre hazırlandı Son gözden geçirme: 2026-11-03
- ÖDSGM 9. Sınıf Coğrafya Konu Soru Dağılım Tablosu (xlsx)
- ÖDSGM – Konu Soru Dağılım Tabloları (2026-2027) dizin sayfası
- ÖDSGM – Birinci Dönem Ortak Yazılı Sınavlarının Konu-Soru Dağılım Tabloları Yayımlandı (10.09.2026)
- MEB – Ortak Yazılı Sınav Sistemi (OYSS) Uygulama Kılavuzu
- MEB – Okul Geneli Ortak Yazılı Sınav Uygulama Takvimi (2026-2027 1. dönem 1. yazılı)
Açıklamalar, ipuçları ve örnek sorular Senaryo Yazılı tarafından özgün olarak hazırlanmıştır. Konu-soru dağılımları MEB'in kamuya açık tablolarından aktarılmıştır.