Lise · 2026-2027 1. Dönem 1. Yazılı
9. Sınıf Tarih 1. Dönem 1. Yazılı Senaryoları (2026-2027)
Bu sayfada 9. Sınıf Tarih dersinin 2026-2027 1. dönem 1. yazılısı için MEB'in yayımladığı senaryoları, her senaryoda hangi ünite ve öğrenme çıktısılardan kaç soru beklendiğini ve açık uçlu cevaplarda puanın nerede kaybedildiğini bulabilirsiniz. Konuların öğrenme çıktısı listesi için 9. Sınıf Tarih konu sayfasına bakabilirsiniz.
Senaryolar ve konu-soru dağılımı
Her senaryo aynı konuları farklı ağırlıklarla sorar. Okulunuzun hangi senaryoyu uygulayacağını öğretmeninizden öğrenebilirsiniz.
Senaryo 1 · 7 soru
Senaryo 1, 7 sorudan oluşur ve tarih öğrenmenin faydalarına en çok ağırlık veren senaryolardandır: bu çıktıdan 3 soru gelir. Tarihin doğası ve tarihsel bilginin üretim sürecinden 2'şer soru beklenir. Metin yorumlayarak tarih bilgisinin bireysel ve toplumsal katkısını açıklama becerisi bu senaryoda öne çıkar.
| Öğrenme çıktısı (1. Ünite: Geçmişin İnşa Sürecinde Tarih) | Soru |
|---|---|
TAR.9.1.1 Tarih öğrenmenin bireye ve topluma faydalarını yorumlayabilme | 3 |
TAR.9.1.2 Tarihin doğasını farklı kaynaklar üzerinden inceleyebilme | 2 |
TAR.9.1.3 Tarihsel bilginin üretim sürecini çözümleyebilme | 2 |
Senaryo 2 · 6 soru
Senaryo 2, 6 sorudan oluşur ve üç öğrenme çıktısına eşit ağırlık verir: her birinden 2 soru gelir. Tarih öğrenmenin faydaları, tarihin doğası ve tarihsel bilginin üretim süreci dengeli biçimde yoklanır. Ünitenin tamamına yönelik bütüncül bir tekrar bu senaryo için en uygun hazırlıktır.
| Öğrenme çıktısı (1. Ünite: Geçmişin İnşa Sürecinde Tarih) | Soru |
|---|---|
TAR.9.1.1 Tarih öğrenmenin bireye ve topluma faydalarını yorumlayabilme | 2 |
TAR.9.1.2 Tarihin doğasını farklı kaynaklar üzerinden inceleyebilme | 2 |
TAR.9.1.3 Tarihsel bilginin üretim sürecini çözümleyebilme | 2 |
Senaryo 3 · 7 soru
Senaryo 3, 7 sorudan oluşur ve tarihsel bilginin üretim sürecine en çok yer veren senaryolardandır: bu çıktıdan 3 soru gelir. Tarih öğrenmenin faydaları ve tarihin doğasından 2'şer soru beklenir. Kaynakları sınıflandırma ve güvenilirliklerini sorgulama becerisi bu senaryoda belirleyicidir.
| Öğrenme çıktısı (1. Ünite: Geçmişin İnşa Sürecinde Tarih) | Soru |
|---|---|
TAR.9.1.1 Tarih öğrenmenin bireye ve topluma faydalarını yorumlayabilme | 2 |
TAR.9.1.2 Tarihin doğasını farklı kaynaklar üzerinden inceleyebilme | 2 |
TAR.9.1.3 Tarihsel bilginin üretim sürecini çözümleyebilme | 3 |
Senaryo 4 · 7 soru
Senaryo 4, 7 sorudan oluşur ve tarihin doğasına en çok yer veren senaryolardandır: bu çıktıdan 3 soru gelir. Tarih öğrenmenin faydaları ve tarihsel bilginin üretim sürecinden 2'şer soru beklenir. Aynı olayın farklı kaynaklarda neden farklı anlatıldığını açıklama becerisi bu senaryoda öne çıkar.
| Öğrenme çıktısı (1. Ünite: Geçmişin İnşa Sürecinde Tarih) | Soru |
|---|---|
TAR.9.1.1 Tarih öğrenmenin bireye ve topluma faydalarını yorumlayabilme | 2 |
TAR.9.1.2 Tarihin doğasını farklı kaynaklar üzerinden inceleyebilme | 3 |
TAR.9.1.3 Tarihsel bilginin üretim sürecini çözümleyebilme | 2 |
Senaryo 5 · 6 soru
Senaryo 5, 6 sorudan oluşur ve ağırlığı tarihsel bilginin üretim sürecindedir: bu çıktıdan 3 soru gelir. Tarihin doğasından 2, tarih öğrenmenin faydalarından 1 soru beklenir. Kaynak analizi ve yöntem bilgisi bu senaryonun yarısını oluşturur.
| Öğrenme çıktısı (1. Ünite: Geçmişin İnşa Sürecinde Tarih) | Soru |
|---|---|
TAR.9.1.1 Tarih öğrenmenin bireye ve topluma faydalarını yorumlayabilme | 1 |
TAR.9.1.2 Tarihin doğasını farklı kaynaklar üzerinden inceleyebilme | 2 |
TAR.9.1.3 Tarihsel bilginin üretim sürecini çözümleyebilme | 3 |
Senaryo 6 · 6 soru
Senaryo 6, 6 sorudan oluşur ve tarihsel bilginin üretim sürecine ayrı soru ayırmaz. Tarih öğrenmenin faydaları ve tarihin doğasından 3'er soru gelir. Kaynak sınıflandırma yerine, tarihin anlamı, işlevi ve doğası üzerine yorum yapma becerisi bu senaryoda belirleyicidir.
| Öğrenme çıktısı (1. Ünite: Geçmişin İnşa Sürecinde Tarih) | Soru |
|---|---|
TAR.9.1.1 Tarih öğrenmenin bireye ve topluma faydalarını yorumlayabilme | 3 |
TAR.9.1.2 Tarihin doğasını farklı kaynaklar üzerinden inceleyebilme | 3 |
Öğretmen nereden puan kırar?
- Olgu ile yorumu karıştırmak. '1071'de Malazgirt Savaşı yapıldı' bir olgudur; 'Bu savaş Türk tarihinin en önemli dönüm noktasıdır' bir yorumdur. Soruda hangisinin istendiğine dikkat edin.
- Kaynağı gerekçesiz sınıflandırmak. Bir belgeyi 'birincil kaynak' diye nitelendirirken olayın yaşandığı döneme ait olduğunu veya olaya tanıklık eden biri tarafından üretildiğini belirtin.
- Metne dayanmadan cevap yazmak. Kaynak veya metin verilen sorularda cevabı metindeki bir ifadeye dayandırmak beklenir. Genel bilgiyle yazılan cevaplar eksik puan alabilir.
- Tek boyutlu cevap vermek. 'Tarih öğrenmenin faydası nedir?' gibi sorularda yalnızca bir fayda sıralamak yerine hem bireysel hem toplumsal boyutu ele almak daha yüksek puan getirir.
- Tarihi 'kesin ve değişmez' olarak sunmak. Tarihsel bilgi yeni kaynaklarla değişebilir. Cevaplarınızda tarihin bu doğasını gözden kaçırmak, tarihin doğasıyla ilgili sorularda puan kaybettirir.
- Kavramları yanlış kullanmak. Kronoloji, kaynak, belge, arşiv, tenkit gibi terimleri doğru bağlamda kullanmamak gerekçe puanını azaltır.
Örnek açık uçlu soru ve puanlama
Senaryo Yazılı tarafından hazırlanmış özgün bir sorudur · TAR.9.1.3.
Bir tarihçi, 19. yüzyılın ortalarında bir Anadolu kasabasında yaşanan büyük bir yangını araştırmaktadır. Elinde şu kaynaklar vardır: I. Yangından bir hafta sonra kasaba yönetimince tutulan ve zarar gören evlerin sayısını gösteren resmî kayıt II. Yangını çocukken yaşamış bir kişinin yaşlılığında yazdığı hatıra defteri III. 2005 yılında yayımlanmış, kasabanın tarihini anlatan bir araştırma kitabı a) Kaynakları birincil ve ikincil kaynak olarak sınıflandırınız. b) Zarar gören ev sayısını belirlemek için tarihçinin hangi kaynağa daha fazla güvenmesi gerektiğini iki gerekçeyle açıklayınız. c) Tarihçinin bu üç kaynağı birbiriyle karşılaştırmasının tarihsel bilginin üretim sürecine katkısını açıklayınız.
(10 puan)
Analitik puanlama (rubrik)
| Basamak | Puan |
|---|---|
| a) Kaynakları doğru sınıflandırma | 3 |
| b) Doğru kaynağı seçme ve iki gerekçe yazma | 4 |
| c) Karşılaştırmanın bilginin güvenilirliğine katkısını açıklama | 3 |
| Toplam | 10 |
Örnek tam puanlık cevap
En sık yapılan hata
9. Sınıf Tarih denemesini kâğıda çöz, puanını gör
Senaryoya uygun açık uçlu deneme sınavı, el yazısı çözümün yapay zekâ ile rubriğe göre puanlanması ve kazanım karnesi. Açıldığında haber verelim.
Sık sorulan sorular
9. sınıf tarih 1. yazılıda Eski Çağ medeniyetleri var mı?
Senaryolar arasındaki fark nedir?
Kaç soru olacak?
Tarih sorularında tarih ve isim ezberi önemli mi?
Kaynaklar ve doğruluk notu
Resmî tabloya göre hazırlandı Son gözden geçirme: 2026-11-03
- ÖDSGM 9. Sınıf Tarih Konu Soru Dağılım Tablosu (xlsx)
- ÖDSGM – Konu Soru Dağılım Tabloları (2026-2027) dizin sayfası
- ÖDSGM – Birinci Dönem Ortak Yazılı Sınavlarının Konu-Soru Dağılım Tabloları Yayımlandı (10.09.2026)
- MEB – Ortak Yazılı Sınav Sistemi (OYSS) Uygulama Kılavuzu
- MEB – Okul Geneli Ortak Yazılı Sınav Uygulama Takvimi (2026-2027 1. dönem 1. yazılı)
Açıklamalar, ipuçları ve örnek sorular Senaryo Yazılı tarafından özgün olarak hazırlanmıştır. Konu-soru dağılımları MEB'in kamuya açık tablolarından aktarılmıştır.