Lise · 2026-2027 1. Dönem 1. Yazılı
12. Sınıf Coğrafya 1. Dönem 1. Yazılı Senaryoları (2026-2027)
Bu sayfada 12. Sınıf Coğrafya dersinin 2026-2027 1. dönem 1. yazılısı için MEB'in yayımladığı senaryoları, her senaryoda hangi ünite ve kazanımlardan kaç soru beklendiğini ve açık uçlu cevaplarda puanın nerede kaybedildiğini bulabilirsiniz. Konuların kazanım listesi için 12. Sınıf Coğrafya konu sayfasına bakabilirsiniz.
Senaryolar ve konu-soru dağılımı
Her senaryo aynı konuları farklı ağırlıklarla sorar. Okulunuzun hangi senaryoyu uygulayacağını öğretmeninizden öğrenebilirsiniz.
Senaryo 1 · 7 soru
Birinci senaryo yedi soruyla bu sınavın yedi kazanımının tamamından birer soru içerir. Ekstrem doğa olayları ve doğal sistemlerin geleceğiyle başlayan sınav, ekonomik faaliyetlerin sosyal-kültürel etkileri, şehirleşme-göç-sanayi ilişkisi, gelecekte şehir ve ekonomi, işlevsel bölgeler ve bölgesel kalkınma projeleriyle devam eder. Tamamen dengeli bu yapı, hiçbir konunun atlanmamasını ve her cevabın örnekle desteklenmesini gerektirir.
| Ünite / tema | Soru |
|---|---|
| Doğal Sistemler | 2 |
| Beşerî Sistemler | 5 |
Senaryo 2 · 6 soru
İkinci senaryo altı sorudan oluşur ve bölgesel kalkınma projeleri dışındaki altı kazanımdan birer soru içerir. Ekstrem doğa olayları, doğal sistemlerin geleceği, ekonomik faaliyetlerin sosyal-kültürel etkileri, şehirleşme-göç-sanayi ilişkisi, gelecekte şehir ve ekonomi ile işlevsel bölgeler sorulur. Analiz ve çıkarım becerisinin öne çıktığı bu senaryoda verilen harita, grafik veya metni yorumlayarak cevap üretmek önemlidir.
| Ünite / tema | Soru |
|---|---|
| Doğal Sistemler | 2 |
| Beşerî Sistemler | 4 |
Senaryo 3 · 6 soru
Üçüncü senaryo altı soru içerir ve ekstrem doğa olaylarına iki soru ayırarak doğal sistemler kısmını güçlendirir. Doğal sistemlerin geleceği, ekonomik faaliyetlerin sosyal-kültürel etkileri, şehirleşme-göç-sanayi ilişkisi ve gelecekte şehir ve ekonomi birer soru alır. İşlevsel bölgeler ve bölgesel kalkınma projelerinden soru gelmez. Afet ve iklim olaylarını nedenleri ve etkileriyle birlikte iyi bilmek gerekir.
| Ünite / tema | Soru |
|---|---|
| Doğal Sistemler | 3 |
| Beşerî Sistemler | 3 |
Senaryo 4 · 7 soru
Dördüncü senaryo yedi sorudan oluşur. Ekstrem doğa olayları iki soru alır; doğal sistemlerin geleceği, ekonomik faaliyetlerin sosyal-kültürel etkileri, şehirleşme-göç-sanayi ilişkisi, gelecekte şehir ve ekonomi ile işlevsel bölgeler birer soruyla temsil edilir. Bölgesel kalkınma projelerinden soru yoktur. Doğal ve beşerî konuların dengeli işlendiği bu yapıda ekstrem olaylara ek çalışma ayırmak faydalı olur.
| Ünite / tema | Soru |
|---|---|
| Doğal Sistemler | 3 |
| Beşerî Sistemler | 4 |
Senaryo 5 · 8 soru
Beşinci senaryo sekiz soruyla en uzun seçenektir ve bölgesel kalkınma projelerine iki soru ayırması bakımından öne çıkar. Diğer altı kazanım (ekstrem doğa olayları, doğal sistemlerin geleceği, ekonomik faaliyetlerin etkileri, şehirleşme-göç-sanayi, gelecekte şehir ve ekonomi, işlevsel bölgeler) birer soru alır. Kalkınma projelerinin amaçlarını, kapsadığı alanları ve etkilerini ayrıntılı bilmek bu senaryoda belirleyicidir.
| Ünite / tema | Soru |
|---|---|
| Doğal Sistemler | 2 |
| Beşerî Sistemler | 6 |
Senaryo 6 · 5 soru
Altıncı senaryo beş soruyla en kısa seçenektir. Ekstrem doğa olayları, doğal sistemlerin geleceği, ekonomik faaliyetlerin sosyal-kültürel etkileri, şehirleşme-göç-sanayi ilişkisi ve gelecekte şehir ve ekonomi birer soru alır. İşlevsel bölgeler ve kalkınma projeleri bu senaryoda yer almaz. Soru sayısı az olduğundan her soru yüksek puanlıdır; cevapları birden fazla gerekçe ve örnekle desteklemek önemlidir.
| Ünite / tema | Soru |
|---|---|
| Doğal Sistemler | 2 |
| Beşerî Sistemler | 3 |
Öğretmen nereden puan kırar?
- Yorum sorularına tek cümleyle cevap vermek. Analiz ve değerlendirme kazanımlarında tek cümlelik cevaplar kısmi puan alır. Neden-sonuç ilişkisi kurup örnekle desteklemek gerekir.
- Ekonomik, sosyal ve kültürel etkileri karıştırmak. Kalkınma projesi sorularında istihdam ekonomik, eğitim ve sağlık hizmetleri sosyal, gelenek ve yaşam tarzı değişimi kültürel etki olarak sınıflandırılmalıdır.
- Proje adını yanlış bölgeyle eşleştirmek. GAP'ı Doğu Anadolu ile ya da DOKAP'ı İç Anadolu ile eşleştirmek gibi hatalar cevabın tamamını geçersiz kılabilir.
- Gelecek çıkarımlarını veriye dayandırmamak. 'Gelecekte şehirler büyüyecek' gibi gerekçesiz öngörüler yerine verilen grafik veya eğilime dayanan çıkarımlar yazılmalıdır.
- Ekstrem olayı sıradan olaydan ayırmamak. Yağış ile sel, kurak dönem ile kuraklık afeti arasındaki farkı belirtmeden yapılan açıklamalar eksik kabul edilebilir.
- Örnek vermemek. Coğrafya cevaplarında somut yer adı (il, ova, proje, havza) kullanmak, cevabın doğruluğunu ve değerini belirgin biçimde artırır.
Örnek açık uçlu soru ve puanlama
Senaryo Yazılı tarafından hazırlanmış özgün bir sorudur · 12.2.5.
Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP), Türkiye'nin en kapsamlı bölgesel kalkınma projelerinden biridir. a) GAP'ın temel amaçlarından ikisini yazınız. b) GAP'ın bölgeye ekonomik etkilerini iki örnekle açıklayınız. c) GAP'ın sosyal ve kültürel etkilerinden birer örnek vererek değerlendiriniz.
(10 puan)
Analitik puanlama (rubrik)
| Basamak | Puan |
|---|---|
| a) İki temel amacı doğru yazma | 2 |
| b) Sulama-tarım ile ilgili ekonomik etkiyi örnekle açıklama | 2 |
| b) Enerji üretimi veya sanayi-istihdam ile ilgili ikinci ekonomik etkiyi açıklama | 2 |
| c) Sosyal etkiyi gerekçesiyle değerlendirme | 2 |
| c) Kültürel etkiyi gerekçesiyle değerlendirme | 2 |
| Toplam | 10 |
Örnek tam puanlık cevap
En sık yapılan hata
12. Sınıf Coğrafya denemesini kâğıda çöz, puanını gör
Senaryoya uygun açık uçlu deneme sınavı, el yazısı çözümün yapay zekâ ile rubriğe göre puanlanması ve kazanım karnesi. Açıldığında haber verelim.
Sık sorulan sorular
12. sınıf coğrafya 1. yazılıda ulaşım ve ticaret var mı?
Bölgesel kalkınma projeleri her senaryoda çıkıyor mu?
2 saatlik seçmeli coğrafya için de aynı tablo mu kullanılır?
Senaryoyu nasıl öğrenebilirim?
Kaynaklar ve doğruluk notu
Resmî tabloya göre hazırlandı Son gözden geçirme: 2026-11-03
- ÖDSGM 1. Dönem Konu Soru Dağılım Tabloları (2026-2027)
- ÖDSGM Ortaöğretim Coğrafya Konu-Soru Dağılım Tablosu (xlsx)
- Çanakkale ÖDM 2026-2027 1. Dönem Konu Soru Dağılım Tabloları (seçmeli coğrafya bilgisi)
Açıklamalar, ipuçları ve örnek sorular Senaryo Yazılı tarafından özgün olarak hazırlanmıştır. Konu-soru dağılımları MEB'in kamuya açık tablolarından aktarılmıştır.